Romeinse cijfers 1 tot 20
Tabel van romanumerals.com/nl/numbers/1-20
Een getal boven 20 nodig? Gebruik de converter.
Het patroon
- Van 1 tot 20 heb je maar 3 tekens nodig: I (1), V (5) en X (10).
- 4 getallen gebruiken aftrekken: 4 (IV), 9 (IX), 14 (XIV) en 19 (XIX). Telkens staat een kleiner teken vóór een groter en gaat het daarvan af.
- 1 tot 3 herhalen de I. 4 is één vóór vijf (IV), 6 tot 8 zetten I's achter de V, en 9 is één vóór tien (IX).
- 11 tot 19 zijn een X met daarachter het cijfer voor 1 tot 9: XI, XII … XIX.
- Het langste is 18, XVIII, met 5 letters.
Veelgemaakte fouten
Fout: VIIII
Waarom schrijf je 9 niet als VIIII?
Een teken mag hoogstens drie keer achter elkaar staan. De juiste vorm is IX: X − I.
Fout: IIX
Waarom schrijf je 8 niet als IIX?
Er mag maar één kleiner teken vóór een groter staan. De juiste vorm is VIII: V + I + I + I.
Zo onthoud je ze
- Leer eerst 1 tot 10: alles tot 20 is een X met een van die cijfers erachter (XIII = X + III).
- Denk in vijftallen: V is één hand, X twee handen. 15 is X + V, geschreven als XV.
- Staat een kleiner teken vóór een groter, dan trek je het af (XIV, XIX); anders tel je het op.
Probeer het zelf
Vijf getallen uit deze tabel. Bedenk het antwoord en klap het dan open.
1.Hoe schrijf je 4?Toon het antwoord
IV
2.Welk getal is XIII?Toon het antwoord
13
3.Hoe schrijf je 18?Toon het antwoord
XVIII
4.Welk getal is V?Toon het antwoord
5
5.Hoe schrijf je 14?Toon het antwoord
XIV
Waar je ze tegenkomt
Wijzerplaten met Romeinse cijfers tonen vier uur heel vaak als IIII in plaats van IV, al gebruiken sommige, zoals de klok van de Elizabeth Tower in Londen, wel IV. Waarom klokken IIII gebruiken.
In sommige documenten staat de maand nog in Romeinse cijfers, zodat je hem niet met de dag verwart: van I voor januari tot XII voor december. Ierland gebruikte ze tot eind jaren 80 voor de maand in poststempels.
Veelgestelde vragen
Welke getallen van 1 tot 20 gebruiken aftrekken?
4 (IV), 9 (IX), 14 (XIV) en 19 (XIX): 4 getallen in totaal.
Wat is het langste Romeinse cijfer van 1 tot 20?
XVIII (18), met 5 letters.