Romeinse cijfers converter
Eén invoerveld voor beide richtingen: cijfers worden Romeinse cijfers, letters worden een getal.
Zo werkt het omzetten
Splits het getal in duizendtallen, honderdtallen, tientallen en eenheden, en schrijf elke positie apart, van links naar rechts. Elke positie volgt hetzelfde patroon met andere letters: 1–3 herhalen de een (I, II, III), 4 is één vóór vijf (IV), 5–8 beginnen bij vijf (VI, VIII) en 9 is één vóór tien (IX).
Neem 1994. Duizend is M, negenhonderd is CM, negentig is XC en vier is IV. Samen geeft dat MCMXCIV. Andersom lees je van links naar rechts en trek je een letter alleen af als er een grotere achter staat.
De zeven letters en de zes paren
Er bestaan maar zes aftrekparen: IV, IX, XL, XC, CD en CM. Een letter staat hoogstens drie keer achter elkaar, en V, L en D worden nooit herhaald. De uitleg van de regels vertelt waarom.
- I1
- V5
- X10
- L50
- C100
- D500
- M1.000
- IV4
- IX9
- XL40
- XC90
- CD400
- CM900
Voorbeelden
Elke rij wordt omgezet door dezelfde code als het veld hierboven. Getallen met een eigen pagina zijn gelinkt.
| Getal | Romeins cijfer | Zo lees je het |
|---|---|---|
| 7 | VII | VII (7) |
| 20 | XX | XX (20) |
| 49 | XLIX | XL (40) + IX (9) |
| 99 | XCIX | XC (90) + IX (9) |
| 198 | CXCVIII | C (100) + XC (90) + VIII (8) |
| 444 | CDXLIV | CD (400) + XL (40) + IV (4) |
| 1980 | MCMLXXX | M (1000) + CM (900) + LXXX (80) |
| 1994 | MCMXCIV | M (1000) + CM (900) + XC (90) + IV (4) |
| 2014 | MMXIV | MM (2000) + X (10) + IV (4) |
| 3999 | MMMCMXCIX | MMM (3000) + CM (900) + XC (90) + IX (9) |
Wanneer de converter nee zegt
- Vier keer dezelfde letter, zoals IIII of XXXX: de standaardvorm is IV en XL. Wijzerplaten zijn een bekende uitzondering (bron: en.wikipedia.org).
- Een sprong bij het aftrekken, zoals IL voor 49: alleen I, X en C trekken af, en alleen van de twee letters erboven, dus 49 is XLIX.
- Een cijfer 1 of een kleine l ertussen: MMXV1 is geen Romeins cijfer. De controletool wijst het teken aan dat de regel breekt.
- Nul en negatieve getallen: het systeem kent geen nul, dus de converter begint bij 1.
Getallen boven 3999
Zonder extra tekens is het grootste Romeinse getal MMMCMXCIX. Vink "Getallen boven 3999" aan om de streep (vinculum) te gebruiken: een lijn boven een groep vermenigvuldigt die met 1000, dus 5000 is V̅ en 2.026.000 is M̅M̅X̅X̅V̅I̅. Gekopieerde tekst houdt de streep als combinerend teken, dat sommige lettertypen een beetje scheef tekenen. De gids over grote getallen behandelt de andere schrijfwijzen.
Veelgestelde vragen
Wat is het grootste getal dat je in Romeinse cijfers kunt schrijven?
Met alleen de zeven letters is dat MMMCMXCIX (3999). Met een streep boven de duizendtallen gaat de converter tot 3.999.999.
Bestaat er een nul in Romeinse cijfers?
Nee. Er is geen letter voor nul, dus de converter neemt getallen vanaf 1.
Waarom weigert de converter IIII of IL?
Ze breken de standaardregels: een letter staat hoogstens drie keer achter elkaar, en I trekt alleen af van V en X. De standaardvormen zijn IV en XLIX.
Kan ik kleine letters of tekens als Ⅻ plakken?
Ja. Kleine letters worden als hoofdletters gelezen, spaties worden genegeerd en de losse tekens Ⅰ tot Ⅿ worden als gewone letters gelezen.